İnsanlık kendini diğer canlılardan ayıran düşünme yeteneğini elde ettiği dönemlerden bu yana o sorunun cevabını arar: “Neden var olduk?”. Varoluş, sadece düşünürlerin değil, biz sıradan insanların da zaman zaman kafa yorduğu bir meseledir. Sen de varoluşçuluk felsefesi ile ilgilenmeyi düşünüyorsan uyarı niteliğindeki listemize göz atmanda yarar var. Bol şans!

1. İçinde bir sıkıntı olabilir, hatta için sıkılıyor bile olabilir. Yapacak hiçbir şey bulamıyor olabilirsin, bulduğun şeyler de seni tatmin etmiyor olabilir. Tüm bu bunalımları anlamlandırmak için varoluşçu felsefeye yönelebilirsin… ama yönelmemelisin, çünkü yaşadıkların varoluşsal bir bunalım değildir, büyük ihtimalle havasızlık ya da sinir bozukluğudur.

 

2. Kişisel gelişim, varoluşçuluğun içinde bulunan bir kavramdır ama varoluşçuluk bir kişisel gelişim metodu değildir. Yedi adımda başarılı bir insan olmak, üç adımda milyoner olmak, sekiz adımda karşı konulamaz bir cazibeye sahip olmak istiyorsan, varoluşçu yazarların kitaplarının bulunduğu raflar sana göre değil.

524036_374237479282317_344460404_n

 

3. Varoluşçuluk; Simone Weil’e göre bir bunalım, Mounier’ye göre umutsuzluk, Hamelin’e göre bunaltı, Banfi’ye göre kötümserlik, Jean Wahl’a göre başkaldırış, Gabriel Marcel’e göre özgürlük, Georg Lukács’a göre idealizm (düşüncülük), Benda’ya göre usdışıcılık, Foulquie’ye göre saçmalık felsefesidir. Hal böyleyken bu felsefeyle ilgilenmek pek de akıl işi değildir…

Başlıksız-1

 

4. Yetmediyse; Orhan Hançerlioğlu’na göre hiçbir işe yaramayan bir kuramdır varoluşçuluk… Öznel düşüncecidir, tek bencidir, usaaykırıcıdır, bilime karşıdır, anamalcıdır.

 

5. Varoluşçuluk ile ilgilenmemek gerekir, çünkü bu felsefenin kurucu isimlerinden biri olan Jean-Paul Sartre’ın da dediği gibi, “Varoluş özden önce gelir.” Anlayamadınız mı? Normaldir, çünkü Sartre da “Açıklamaların ve nedenlerin dünyası, varoluşun dünyası değildir,” der. Kurucusunun bile kesin olarak açıklayamadığı bir felsefeyi anlamaya çalışmak bizim ne haddimizedir.

 

6. Denemeleriyle meşhur bir isim olan Montaigne, “Düşüncenize kendi varlığını yakalatmaya kalkacak olursanız, suyu avuçlamaktan başka bir şey olmaz yapabileceğiniz,” der. Yani bir nevi “Denemeyin,” der… Montaigne’in bile denemekten kaçındığı bir konudan uzak durmak gerekir.

 

7. Bu felsefenin önemli isimlerinden Albert Camus’ye göre felsefenin en önemli sorularından biri bu hayatın yaşamaya değer olup olmadığıdır. Sorudan da anlaşılacağı gibi konular hayli tatsız, sorular iç sıkıcıdır.

 

8. Uzaklara bakmayı seviyor, arada sırada iç çekmekten hoşlanıyorsan varoluşçuluğun tam da sana göre bir akım olduğunu düşünebilirsin. Ama bu özelliklerin, bu felsefenin havasının sana iyi geleceği anlamına gelmez. Bu yüzden, öncelikle bu felsefeye dair okumalar yapman gerekir.

 

9. Bu felsefeye dair yüzeysel bilgiler ortamlarda sözünün dinlenmesini sağlayabilir. Varoluşçu yazarların ezberlediğin cümleleri seni ilgi çekici bir insan haline bile getirebilir. Ancak bu tavrın bu felsefeye emek vermiş isimlerin gazabına uğramana sebep olursa…

 

10. Varoluşçuluk, kökleri çok eskilere dayanan kadim bir düşünce sistemidir. Bu sistemin edebiyata yansımaları ortaya nitelikli eserlerin çıkmasını sağlamıştır. Fakat günümüzde popülerleşen her konu gibi varoluşçuluk da tek cümlelik tanımlara, basmakalıp yargılara sığdırılmaya çalışılmaktadır. İnsanın kendini bulması ve anlamasında önemli bir araç olmuş bu felsefeye hak ettiği önemi vermeden yaklaşmamak gerekir. Eğer böyle bir niyetin varsa, varoluşçuluğun kapsamlı ve anlaşılması zor yapısı senin için en önemli uzaklaşma sebebidir.

 

İbrahim Alp Okur

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s